Wilhelm… wacht eens even!

Waarom zouden kinderen het Wilhelmus uit hun hoofd moeten leren?

Het Republikeins Genootschap ziet niets in de plannen van het aanstaande kabinet om kinderen op school verplicht het volkslied te leren. Volgens de republikeinen is het niet van deze tijd om Willem van Oranje als nationale held op te dringen.

Vandaag is naar buiten gekomen dat de beoogde coalitiepartners van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie jonge schoolkinderen verplicht het Wilhelmus willen bijbrengen. Vooral de christendemocraten zouden hebben aangedrongen op meer aandacht voor het volkslied op basisscholen. Nationale identiteit was een belangrijk thema tijdens de Tweede Kamerverkiezingen begin dit jaar.

Kritiekloze heldenverering

Het Republikeins Genootschap (RG) ziet vanzelfsprekend weinig in het idee om acht-, negen en tienjarigen de verouderde tekst van de volkshymne te laten opdreunen. Volgens het genootschap wordt onze nationale identiteit bepaald door een streven naar individuele vrijheid en tolerantie en past een kritiekloze heldenverering van de zestiende-eeuwse Willem van Oranje niet in deze tijd. Volgens voorzitter van het RG Hans Maessen dient een evenwichtigere discussie gevoerd te worden in het onderwijs over de monarchie en democratische alternatieven.
“Een volgende stap om monarchie aan onze allerjongsten te verkopen na de verplichte koningsspelen uit 2012”, noemt hij het programmapunt van het nieuwe kabinet. “Als het koningschap echt zo gewaardeerd wordt als voorstanders beweren, waarom doen ze er dan alles aan om het er bij kinderen in te stampen?”

Rol Willem van Oranje

Het RG heeft afgelopen jaren diepgravend onderzoek uitgevoerd naar de rol van Willem van Oranje in de Tachtig Jarige Oorlog. “Het beeld dat we nu hebben van een vrijheidsstrijder die vrijheid en religieuze tolerantie voor zijn onderdanen nastreefde is het product van eeuwen propaganda”, meent hij. “Van Oranje, die eerder in dienst was van de Spanjaarden, was een opportunist en vooral uit op eigen gewin. Daarbij was hij helemaal niet zo vreedzaam als beweerd wordt; hij heeft in de burgeroorlog opdracht gegeven – of in ieder geval toegezien op – moordpartijen op politieke tegenstanders. Daarvoor zou meer aandacht moeten komen”, zegt Maessen.

Het Wilhelmus staat te boek als een van de oudste volksliederen ter wereld. Het werd echter pas 85 jaar geleden als officiële nationale hymne ingevoerd. Het eerdere Wien Neêrlands Bloed bevatte enkele racistische passages. Dat gezegd leidt de tekst van het heldendicht over Willem van Oranje ook al decennialang tot discussie. “Een leider van de opstand die trouw zweert aan de Spaanse vijand en van Duits bloed blijkt te zijn; ja – wat voor boodschap wil je daarmee vandaag de dag meegeven?”, vraagt Maessen zich af.